L-Lizyna

Czym jest L-lizyna

L-lizyna to aminokwas egzogenny. Egzogenny znaczy, że organizm nie potrafi jej sam wytworzyć i musi ją dostać z jedzenia. Jest jednym z bloków, z których powstają białka ustrojowe, w tym kolagen, i służy jako substrat do produkcji karnityny. Według wspólnego raportu FAO, WHO i UNU dorosły potrzebuje około 30 mg lizyny na kilogram masy ciała dziennie, czyli około 2100 mg przy wadze 70 kg.

Mięso, ryby, jaja, twaróg i sery żółte dostarczają jej sporo. Zboża i większość orzechów mają jej mało, dlatego lizyna jest tym aminokwasem, którego najczęściej brakuje w jadłospisach opartych na roślinach. W naszej ofercie aminokwasów lizyna należy do tych kupowanych osobno, właśnie z tego jednego, konkretnego powodu.

Formy i porcje, które robią różnicę

Na etykietach spotkasz dwa zapisy. Wolna L-lizyna to czysty aminokwas. Monochlorowodorek L-lizyny, po angielsku L-lysine HCl, to sól tego samego aminokwasu: jest stabilniejsza i tańsza w produkcji, ale sama sól to około 80 procent lizyny. Dlatego patrz na deklarację w tabeli składników i na miligramy czystej lizyny, nie na masę surowca. D-lizyna, druga odmiana przestrzenna, nie jest przez organizm wykorzystywana i w suplementach nie występuje.

• Kapsułki 500 mg: wygodne, gdy dzielisz porcję na dwa razy w ciągu dnia.
• Tabletki 1000 mg: mniej sztuk dziennie przy wyższych porcjach.
• Proszek: dowolne odmierzanie i niższa cena za gram, ma wyraźnie gorzki smak.
• Połączenia z witaminą C lub L-proliną: sensowne, jeśli i tak stosujesz te składniki, ale sprawdź, czy porcja lizyny nie jest wtedy symboliczna.

W praktyce lizynę przyjmuje się na czczo lub między posiłkami, bo wtedy konkuruje o wchłanianie z mniejszą ilością aminokwasów z jedzenia. Wyższe porcje łatwiej znieść, gdy podzielisz je na dwie części. Dyskomfort żołądkowy zdarza się rzadko i dopiero przy ilościach wielokrotnie wyższych od tych z etykiet.

Jak wybieramy L-lizynę do naszej oferty

Patrzymy na trzy rzeczy: formę, ilość i skład. Przyjmujemy produkty, które podają zawartość czystej lizyny w porcji, a nie tylko masę chlorowodorku. Wolimy porcje od 500 mg w górę, bo w badaniach mniejsze ilości nie dawały efektu. Odrzucamy preparaty, w których lizyna stoi na końcu listy składników i pełni rolę ozdoby etykiety. Kupujemy bezpośrednio od marek, każdy produkt przechodzi kontrolę naszego zespołu compliance, a partie sprawdzamy sami i w niezależnych laboratoriach. Tak samo doradzilibyśmy własnej mamie: zobacz, jak dobieramy marki.

Dla kogo i czego realnie oczekiwać

Po suplement z lizyną sięgają zwykle trzy grupy: osoby na diecie roślinnej, osoby trenujące dużo przy niskiej jakości białka w diecie oraz osoby, które stosują lizynę przy nawrotach opryszczki. Tu potrzebna jest uczciwość. Europejski urząd EFSA nie zatwierdził dla lizyny żadnego oświadczenia zdrowotnego, a przeglądy badań nad wirusem HSV dają niespójne wyniki. Porcje poniżej 1 g dziennie nie wykazywały w nich efektu, a lizyna nie jest lekiem. Jako celowe uzupełnienie aminokwasu, którego w twojej diecie może brakować, ma sens przy regularnym stosowaniu, nie po jednej kapsułce. Część osób łączy ją z preparatami z kolagenem, bo lizyna jest jednym z aminokwasów budujących kolagen.